CAPISTRUM

CAPISTRUM
quô boves capistrari soliti, Hebr. Gap desc: Hebrew vel Gap desc: Hebrew Graece φιμὸς vocatur. Hinc Deuteron. c. 25. v. 4. Bovem triturantem non capistrabis, Graece οὐ φιμώσεις, redditur ab Apostolo 1. Corinth. c. 9. v. 9. Nempe inhumanum omnino, bovem, in mediis frugibus, observare cogi esuriales ferias Tantali instar: quod apud nonnullas gentes istiusmodi capistris factum est, apud Romanos nempe, teste Catone R. R. c. 54. ubi siscellas id capistrorum genus, a figura vocat: Graecos item, qui παυςικάπην dixêre machinam ligneam, collo iumentorum ne ederent, imponi solitam, Alios. Vide supra, ubi de Bove triturante. Hinc Capistragium, Gallis Chevestrage, in Ordinatione Hospitii S. Ludovici Regis Franciae A. C. 1261. quod pro capistris domus Regiae Ministris annuatim conceditur, apud Car. du Fresne. Sed et Capistro seu φορβειᾇ, Tibicines olim os sibi obligabant et buccas substringebant, ne ultra iustum modum inflarentur et turpiculum os redderent, tum ut violentia nimii spiritus cohiberetur: inventore Marsyâm qui tibiae quoque geminae ac fistulae, seu ςύριγγος πολυκαλάμου, primus Auctor plerisque habitus est. Plut. de Ira, φορβειᾷ τινι καὶ περιςτομίοις βιαίου πνεύματος τὸ ῥανδαῖον ἐγκαθεῖρξε καὶ τȏυ προσώπου ἀπἑκρυφε την` ἀνωμαλίαν. Quam φορβειὰν Scholiastes Aristophanis exponit δέρματα τὰ περὶ τὸ ςτόμα τῶ αυλητῶν προσδευόμενα, coriacea vincula quibus os Tibicinum obligari soleret, in Vesp. Vide eundem in Aves quoque. Hesych. ςτομίδα αὐλητικην` et χειλωτῆρα interpretatur: est autem ςτομὶς idem, quod capistrum. Lucillius,
Trulleus pro stomide huic ingens de naribus pendet.
Ubi perperam Postomide alii legunt, etc. Qui itaque immoderate spiritu uterentur, in tibiis flandis, cos sine capistro flare Graeci dicebant. Sophocles, loc. cit.
Φυςᾶ γὰρ οὐ σμικροῖςιν αὐλίςκοις ἔτι,
Α᾿λλ᾿ ἀγρίαις φύςαιςι φορβειᾶς ἄτερ.
Non iamille modicas ore inspirat tihias,
Sed sine capistro enormibus flat follibus.
Ad quos versus alludit Longinus περὶ ὕφους, ubi de Clitarcho ait, φλογώδης γὰρ ἀνὴρ καὶ φυσῶν κατα Σοφοκλέα:
Μικροῖς μὲν αὐλίςκοςι, φορβειᾶς δ᾿ ἄτερ.
quasi diceret, Clitarchum modicis quidem tibiis canere, sed sine modo. Et quidem Marsyam huiusmodi capistrum sibi aptâsle, in quodam carmine, quô eius cum Apolline certamen describit, hisce ait Simonides,
Χρυσῷ δ᾿ αἰγλήεντι προςήρμοςεν ἀμφὶ δασείας
Κορςὰς καὶ ςτόμα λαβρὸν ὀπιςθ οδέτοιςιν ἱμᾶςιν.
Figuram sic capistrati, ex veteri sigillo, Salmas. exhibet ad Solin. p. 833. ubi videas vinculum ex pellibus, quô labra et os illius constringuntur, relictâ rimâ, per quam ligula tibiarum ori poslet immitti. Atque hinc genus etiam ἐπιδεσμοῦ, i. e. ligaturae, Medici φορβειὰν dixere, cuius duae species, μονομερὴς καὶ διμερὴς; quarum haec posterior non solum os, sed etiam frontem comprehendebat vinculô: cuius speciem ex libro Sorani περὶ ἐπιδεσμῶν ibidem subiciendam cnravit praefatus Vir. Cl. Plura de Marsya alibi. Vide quoque Plur. in Symposiacis, ubi de iniquitate iudicii, quod artis unius ac simplicis, nempe tibiarum, certamen receptum fuislet, cum arte geminâ vocis et fidium, querentem Marsyam, Apollo hôc dictô repercussit et iniuste conqueri ostendit, quoniam et ipse ore simul et manibus in tibicinando usus eslet; ut et Diodorum, l. 3. In cippo sepulchrali Lysidicae, cuius meminit Autipater in Epigramm. ἱππαςτὴρ κημὸς seu capistrum, taciturnitatem notavit, uti docer praefatus Salmas. d. l. p. 1221. Epigramma Antipatri in Lysidicam hoc est:
Μαςτεύω τίς σου τίς ἐπὶ ςταλήτιδι πέτρᾳ
Λυςιδίκα, γλυπτὸν τὸν δ᾿ ἐχάραξε νόον.
Insculpta autem haec fuêre in eo cippo symbola, frena, capistrum, gallus gallinaceus, tanagraeus. Mentem eorum sic ipse aperit, ut haec legenda sunt:
Τὰν μὲν ἀνεγρομέναν με ποτ᾿ εἴρια νύκτερος ὄρνις,
Α῎νια δ᾿ αὐδάσει δώματος ην´ιόχον,
Ι῾ππαςτὴρ δ᾿ ὅδε κημὸς ἀείςεται οὐ πολύμυθον
Οὐ λάλον, ἀλλὰ καλᾶς ἔμπλεον ἡςυχίης.
Gallinaceus vigilantem indicabat: frena domus moderatricem: capistrum taciturnam. Alia sunt Capistra purpurea, h. e. florea apud Ovid. Met. l. 10. v. 123.
Tu modo texebas varios per cornua flores:
Nunc, eques in tergo residens, huc laetus et illuc
Mollia purpurets frenabas ora capistris.
De quibus vide Car. Paschal. Coronar. l. 2. c. 13.

Hofmann J. Lexicon universale. 1698.

Look at other dictionaries:

  • Capistrum — (lat.), 1) Halfter; 2) (Ant.), so v.w. Phorbion; 3) (Chir.), Binde, bes. für den Unterkiefer, s.u. Halfter; 4) (Med.), so v.w. Kinnbackenkrampf …   Pierer's Universal-Lexikon

  • Capistrum — Capịstrum   [lateinisch »Halteschlinge«] der, s/...stra, bei Gesichts und Kopfverletzungen angelegter Verband (Verbände). * * * Ca|pịs|trum, das; s, ...stra [lat. capistrum = Schlinge, 1↑Halfter] (Med.): besondere Art eines Kopfverbandes um… …   Universal-Lexikon

  • Capistrum — Capị|strum [aus lat. capistrum = Halteschlinge; Halfter] s; s, ...stra: Halfterbindenverband, besondere Art eines Kopfverbandes um Schädel u. Unterkiefer …   Das Wörterbuch medizinischer Fachausdrücke

  • Capistrum — Ca|pis|trum* [k...] das; s, ...tra <aus lat. capistrum »Halteschlinge, Halfter«> besondere Art eines Kopfverbandes um Schädel u. Unterkiefer (Halfterbinde; Med.) …   Das große Fremdwörterbuch

  • Capistrum maritale. — См. Брак холодит душу. Capistrum maritale. См. Намордник …   Большой толково-фразеологический словарь Михельсона (оригинальная орфография)

  • капиструм — (capistrum; лат. недоуздок) мягкая бинтовая повязка на голову, покрывающая висок, околоушную и подчелюстную область с одной (capistrum simplex) или с обеих сторон (capistrum duplex), оставляющая уши открытыми …   Большой медицинский словарь

  • Капи́струм — (capistrum; лат. недоуздок) мягкая бинтовая повязка на голову, покрывающая висок, околоушную и подчелюстную область с одной (capistrum simplex) или с обеих сторон (capistrum duplex), оставляющая уши открытыми …   Медицинская энциклопедия

  • chevêtre — [ ʃ(ə)vɛtr ] n. m. • XIe; lat. capistrum « licou » 1 ♦ Vx Licou. Bandage. 2 ♦ Mod. Pièce de bois dans laquelle s emboîtent les solives d un plancher. ● chevêtre nom masculin (latin ca …   Encyclopédie Universelle

  • cabestro — (Del lat. capistrum.) ► sustantivo masculino 1 EQUITACIÓN Cuerda que se ata a la cabeza o al cuello de la caballería para conducirla o sujetarla. SINÓNIMO ronzal 2 TAUROMAQUIA Buey manso que sirve de guía a las reses bravas: ■ con los cabestros… …   Enciclopedia Universal

  • Ramón Martí — [Ramon Marti, Raimondo Martí, Raimundus Marti, Raymundo Martini, Raymond Martin, Raymund Martin, Raymond Martini, Raymundus Martini.] was a thirteenth century Catalan Dominican monk and theologian. He is remembered for his polemic work Pugio… …   Wikipedia

Share the article and excerpts

Direct link
Do a right-click on the link above
and select “Copy Link”

We are using cookies for the best presentation of our site. Continuing to use this site, you agree with this.